Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Aksakallar Konseyi Başkanı Binali Yıldırım, Bakü Türkoloji Kongresi’nin 100. yılı dolayısıyla düzenlenen “Ortak Türk Alfabesi: Fırsatlar, Sorunlar ve Öneriler” paneline katıldı. Yıldırım, ortak alfabenin Türk dünyası için bir tercih değil, zorunluluk olduğunu vurguladı.
Ortak Alfabe Türk Dünyasını Yakınlaştıracak
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi Millet Kütüphanesi’nde, Ahmet Yesevi Üniversitesi ile Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu işbirliğinde düzenlenen panelde, ortak alfabenin sunduğu imkanlar ve mevcut sorunlar ele alındı.
Panelde konuşan Binali Yıldırım, siyasi sınırların kültürel bağların önüne geçmesi nedeniyle Türk dünyasında iletişim kopuklukları yaşandığını belirtti. Türklerin tarih boyunca geniş bir coğrafyada varlık gösterdiğini ifade eden Yıldırım, bağımsız Türk devletlerinin yaşadığı alanın 13 milyon kilometrekareyi aştığını ve bunun Avrupa kıtasının yaklaşık 1,5 katı büyüklüğünde olduğunu söyledi.
“Yazılı İletişimde Ciddi Sorunlar Var”
Türk devletlerinin sözlü iletişimde büyük ölçüde anlaşabildiğini, ancak farklı alfabeler nedeniyle yazılı iletişimde ciddi sorunlar yaşandığını dile getiren Yıldırım, geçmişte kullanılan Arap, Latin ve Kiril alfabelerinin dil birliğine zarar verdiğini ifade etti.
“Ortak alfabeyi benimsemek bir emperyal rüya değil; köklerimizin, kaderimizin ve geleceğimizin bir olduğu Türk dünyasının daha iyi anlaşması, entegrasyonu ve ortak refahı için olmazsa olmazdır.”
Ticarette İngilizce Eleştirisi
Yıldırım, Türk devletleri arasındaki ticari ilişkilerde bile yazılı iletişim için İngilizceye başvurulmasını eleştirerek şu ifadeleri kullandı:
“Birbirimizi anlayabilmek için İngilizce kullanmamız Türk dünyasının birliği açısından kabul edilebilir değildir. Ortak bir dil ve alfabe şarttır.”
34 Harfli Ortak Alfabe Üzerinde Uzlaşı
Ortak alfabe çalışmaları kapsamında 34 harften oluşan çerçevenin kabul edildiğini açıklayan Yıldırım, bundan sonraki sürecin siyasi irade, akademik katkı ve toplumsal bilinçlendirme çalışmalarıyla ilerleyeceğini söyledi.
“Hedefimiz, ‘dilde, fikirde, işte birlik’ ülküsünü ortak alfabe ile başlatmak ve bunu kalıcı hale getirmektir.”
Bakan Yardımcısı Çam: “Aracısız Anlaşma Sağlanacak”
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Serdar Çam, ortak alfabenin sadece teknik bir dil meselesi değil, aynı zamanda ortak duygu, kültür ve gelecek bilinci oluşturacağını ifade etti. Çam, ilerleyen süreçte ilkokul öğrencilerine yönelik ortak kelimeler içeren eğitim materyallerinin hazırlanmasının hedeflendiğini açıkladı.
Akademik Dünyadan Tam Destek
Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Derya Örs, son 30 yılda bu noktaya gelinmesinin büyük bir emek sonucu olduğunu belirterek, ortak alfabenin kültürel ve bilimsel paylaşımı artıracağını söyledi.
Ahmet Yesevi Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanı Prof. Dr. Muhittin Şimşek ise ortak alfabenin tarihsel bir dönüm noktası olduğuna dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
“Bu değişim, Kazakistan’daki bir gencin Türkiye’deki bir kitabı, Azerbaycan’daki bir iş insanının Özbekistan’daki bir sözleşmeyi aracısız anlaması demektir.”
Panel Geniş Katılımla Gerçekleşti
Panele çok sayıda büyükelçi, rektör ve akademisyen katılırken; oturum başkanlığını Prof. Dr. Nazım Hikmet Polat yaptı. Prof. Dr. Osman Mert, Prof. Dr. Öcal Oğuz, Prof. Dr. Bilgehan Atsız Gökdağ ve Prof. Dr. Nurettin Demir konuşmacı olarak yer aldı.
