Brookings Enstitüsü Strobe Talbott Güvenlik, Strateji ve Teknoloji Merkezi Dış Politika Uzmanı ve eski diplomat Philip Gordon, Grönland gerilimi bağlamında Türkiye’nin ABD ile Avrupa arasında önemli bir rol oynayabileceğini belirtti. Gordon, özellikle transatlantik ilişkilerin zayıfladığı bu dönemde Türkiye’nin güçlü bir diplomatik aktör olduğuna dikkat çekti.
Trump’ın Davos konuşması değerlendirildi
Eski ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in görev döneminde ulusal güvenlik danışmanı olarak görev yapan Gordon, ABD Başkanı Donald Trump’ın Davos’taki açıklamalarını değerlendirdi. Trump’ın konuşmasının Avrupalılar açısından sert ve eleştirel bir tonda olduğunu belirten Gordon, buna rağmen müzakereye açık bir alan bırakıldığını ifade etti.
Grönland açıklaması Avrupa’yı rahatlattı
Gordon, Trump’ın Grönland konusunda askeri güç kullanmayacağını açıklamasının Avrupa’da memnuniyetle karşılanacağını söyledi. Avrupa ülkelerinin olası gümrük vergileri ve yaptırımlara karşı sert önlemler hazırlığında olduğunu hatırlatan Gordon, bu açıklamayla karşılıklı zarar doğuracak bir tırmanışın önlenebileceğini vurguladı.
“Türkiye’nin yapabileceği çok şey var”
Türkiye’nin bölgesel ve küresel dengelerde özel bir konumda olduğunu ifade eden Gordon,
“Başkan Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında her zaman olumlu konuşuyor. Türkiye, Rusya’dan tamamen kopmadan Ukrayna ile Rusya arasında köprü rolü oynuyor ve aynı zamanda ABD ile ilişkilerini koruyor. Özellikle transatlantik ilişkilerin kötüye gittiği bu dönemde Türkiye’nin önemli bir sesi ve yapabileceği çok şey var” dedi.
AB, ticaret anlaşmasını askıya aldı
Grönland gerilimi sonrası Avrupa Parlamentosu, ABD Başkanı Trump’ın bazı Avrupa ülkelerine gümrük tarifesi uygulanacağını açıklamasının ardından, AB ile ABD arasında Temmuz 2025’te uzlaşılan ticaret anlaşmasının onay sürecini durdurduğunu duyurdu.
Trump’tan gümrük tarifelerine ara
Trump, Davos temasları kapsamında NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Grönland konusunda bir “anlaşma çerçevesi” oluşturduklarını ve bu kapsamda 1 Şubat’ta yürürlüğe girmesi planlanan gümrük tarifelerinin durdurulduğunu açıkladı.
Tarife planı gündemde
Trump, Grönland’ın satın alınmasına karşı çıkan Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya’ya yönelik gümrük vergisi uygulanacağını; 1 Şubat 2026’dan itibaren yüzde 10, 1 Haziran 2026’dan sonra ise yüzde 25 oranında tarife getirileceğini bildirdi. Bu oranların, Grönland’ın satın alınmasına yönelik anlaşma sağlanana kadar geçerli olacağı kaydedildi.